Tesla FSD στην Ευρώπη: Πότε έρχεται η αυτόνομη οδήγηση στην Ελλάδα;
Το FSD δεν είναι πλήρως αυτόνομη οδήγηση, αλλά ένα σύστημα που χρειάζεται οδηγό έτοιμο να επέμβει.
Η Tesla λέει ότι έχει στοιχεία ασφάλειας, αλλά η Ευρώπη πρέπει να πειστεί ότι η σύγκριση είναι δίκαιη.
Αν εγκριθεί ευρύτερα στην Ευρώπη, η Ελλάδα θα μπει αναγκαστικά στη συζήτηση.
Η αυτόνομη οδήγηση θα αλλάξει και την ευθύνη: όταν κάτι πάει στραβά, ποιος φταίει;
autoagora Team
Το FSD δεν είναι πλήρως αυτόνομη οδήγηση, αλλά ένα σύστημα που χρειάζεται οδηγό έτοιμο να επέμβει
Η αυτόνομη οδήγηση δεν είναι πια ένα μακρινό σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Είναι ήδη εδώ, έστω όχι με τον τρόπο που πολλοί φαντάζονται. Τα σύγχρονα αυτοκίνητα μπορούν να κρατούν λωρίδα, να φρενάρουν μόνα τους, να διαβάζουν την κυκλοφορία, να αλλάζουν πορεία και να υποβοηθούν τον οδηγό σε όλο και περισσότερες καταστάσεις.
Η Tesla πάει ένα βήμα παραπέρα, πιέζοντας την Ευρώπη να ανοίξει τον δρόμο για ευρύτερη χρήση του FSD Supervised. Η εταιρεία παρουσίασε νέα στοιχεία από εκατομμύρια χιλιόμετρα σε ευρωπαϊκούς δρόμους, υποστηρίζοντας ότι το σύστημά της έχει λιγότερες συγκρούσεις από τη χειροκίνητη οδήγηση. Το ερώτημα όμως δεν είναι μόνο αν η τεχνολογία μπορεί. Είναι αν η Ευρώπη, οι δρόμοι και οι οδηγοί είναι έτοιμοι να τη δεχθούν.
Ο όρος Full Self-Driving μπορεί εύκολα να δημιουργήσει λάθος εντύπωση. Παρότι ακούγεται σαν το αυτοκίνητο να αναλαμβάνει τα πάντα μόνο του, στην πράξη το FSD Supervised παραμένει ένα σύστημα υποβοήθησης που απαιτεί ανθρώπινη επίβλεψη. Ο οδηγός πρέπει να παρακολουθεί συνεχώς τον δρόμο και να είναι έτοιμος να πάρει τον έλεγχο ανά πάσα στιγμή.
Αυτό είναι κρίσιμο για να καταλάβουμε τι συζητά η Ευρώπη. Δεν μιλάμε ακόμη για αυτοκίνητα χωρίς οδηγό, χωρίς τιμόνι ή χωρίς ευθύνη ανθρώπου. Μιλάμε για μια πιο εξελιγμένη μορφή υποβοήθησης, η οποία μπορεί να χειρίζεται πολλές λειτουργίες οδήγησης, αλλά δεν απαλλάσσει τον οδηγό από την ευθύνη.
Εδώ βρίσκεται και η μεγάλη διαφορά ανάμεσα στην τεχνολογική εικόνα και τη νομική πραγματικότητα. Ένα Tesla μπορεί να δείχνει ότι «οδηγεί μόνο του», όμως ο οδηγός παραμένει νομικά και πρακτικά υπεύθυνος. Άρα το ερώτημα για την Ευρώπη δεν είναι απλώς αν θα επιτρέψει το FSD, αλλά με ποιους όρους θα το επιτρέψει.
Η Tesla λέει ότι έχει στοιχεία ασφάλειας, αλλά η Ευρώπη πρέπει να πειστεί ότι η σύγκριση είναι δίκαιη
Η Tesla υποστηρίζει ότι τα αυτοκίνητα που χρησιμοποιούν FSD Supervised είχαν λιγότερες συγκρούσεις σε σχέση με Tesla που οδηγούνταν χειροκίνητα. Αυτό είναι ένα ισχυρό επιχείρημα, ειδικά σε μια εποχή όπου η Ευρώπη πιέζει για λιγότερα τροχαία, λιγότερους τραυματισμούς και περισσότερα συστήματα ενεργητικής ασφάλειας.
Όμως τέτοια στοιχεία χρειάζονται προσοχή. Δεν αρκεί να ξέρουμε πόσες συγκρούσεις έγιναν. Πρέπει να ξέρουμε και πού έγιναν τα χιλιόμετρα, σε τι δρόμους, με τι ταχύτητες, με τι καιρό, σε ποιες συνθήκες κυκλοφορίας και με τι είδους οδηγούς. Άλλο είναι να συγκρίνεις ήρεμες διαδρομές αυτοκινητοδρόμου και άλλο δύσκολες αστικές συνθήκες με πεζούς, δίκυκλα, στενούς δρόμους και απρόβλεπτη συμπεριφορά.
Αυτός είναι και ο λόγος που οι ευρωπαϊκές αρχές δεν μπορούν απλώς να δεχθούν έναν αριθμό και να ανοίξουν την αγορά. Πρέπει να εξετάσουν αν το σύστημα λειτουργεί αξιόπιστα σε διαφορετικές χώρες, διαφορετική σήμανση, διαφορετική οδηγική κουλτούρα και διαφορετικές υποδομές. Γιατί η Ευρώπη δεν είναι μία ενιαία πίστα δοκιμών. Είναι δεκάδες διαφορετικά οδικά περιβάλλοντα.
Αν εγκριθεί ευρύτερα στην Ευρώπη, η Ελλάδα θα μπει αναγκαστικά στη συζήτηση
Το μεγάλο ενδιαφέρον για εμάς είναι τι θα γίνει αν η Ευρώπη εγκρίνει ευρύτερη χρήση του FSD Supervised. Σε ένα τέτοιο σενάριο, η Ελλάδα δεν θα μπορεί να βλέπει την αυτόνομη οδήγηση ως κάτι μακρινό που αφορά μόνο τη Γερμανία, την Ολλανδία ή τις σκανδιναβικές χώρες. Θα αρχίσει να αφορά και τους ελληνικούς δρόμους.
Εδώ όμως ανοίγει μια δύσκολη συζήτηση. Μπορεί ένα τέτοιο σύστημα να λειτουργήσει με συνέπεια στην Αθήνα, στον Κηφισό, στη λεωφόρο Κηφισίας, στην παραλιακή ή σε επαρχιακούς δρόμους με ελλιπή διαγράμμιση; Πώς θα αντιδράσει σε δίκυκλα που κινούνται ανάμεσα στις λωρίδες, σε διπλοπαρκαρισμένα, σε πεζούς που περνούν εκτός διάβασης ή σε σημεία όπου η σήμανση δεν είναι καθαρή;
Η Ελλάδα έχει αυτοκινητοδρόμους όπου ένα προηγμένο σύστημα υποβοήθησης μπορεί να δουλέψει πολύ καλά. Έχει όμως και καθημερινές συνθήκες που είναι πολύ πιο χαοτικές από αυτές για τις οποίες σχεδιάζονται πολλά συστήματα. Άρα το ερώτημα δεν είναι μόνο αν το FSD θα εγκριθεί στην Ευρώπη. Είναι αν θα μπορεί να αποδώσει με ασφάλεια σε δρόμους σαν τους δικούς μας.
Η αυτόνομη οδήγηση θα αλλάξει και την ευθύνη: όταν κάτι πάει στραβά, ποιος φταίει;
Το πιο δύσκολο κομμάτι δεν είναι τεχνικό, αλλά νομικό και ηθικό. Όσο το αυτοκίνητο κάνει περισσότερα πράγματα μόνο του, τόσο πιο περίπλοκο γίνεται το ερώτημα της ευθύνης. Αν ο οδηγός πρέπει να επιβλέπει, αλλά το σύστημα έχει αναλάβει την οδήγηση, ποιος φταίει σε ένα ατύχημα; Ο οδηγός που δεν επενέβη; Η εταιρεία που σχεδίασε το σύστημα; Το λογισμικό που πήρε λάθος απόφαση; Ή το κράτος που επέτρεψε τη χρήση του;
Σήμερα η απάντηση είναι σχετικά καθαρή: ο οδηγός παραμένει υπεύθυνος. Όμως όσο η τεχνολογία γίνεται πιο πειστική, τόσο περισσότερο ο άνθρωπος τείνει να την εμπιστεύεται. Και όσο περισσότερο την εμπιστεύεται, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος να καθυστερήσει να επέμβει όταν κάτι δεν πάει καλά.
Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα της επόμενης ημέρας. Η αυτόνομη οδήγηση μπορεί να μειώσει ατυχήματα, να κάνει τα ταξίδια πιο ξεκούραστα και να αλλάξει ριζικά την εμπειρία χρήσης του αυτοκινήτου. Αλλά για να γίνει αποδεκτή, πρέπει να ξεκαθαριστούν τα όρια: τι μπορεί να κάνει το σύστημα, τι πρέπει να κάνει ο οδηγός και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν η τεχνολογία αποτύχει.
Η Ευρώπη βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια απόφαση που μπορεί να αλλάξει την αγορά. Αν πει «ναι», το FSD Supervised θα περάσει από την περιορισμένη χρήση σε πολύ ευρύτερη παρουσία στους δρόμους. Αν πει «όχι» ή βάλει αυστηρούς περιορισμούς, θα στείλει μήνυμα ότι η τεχνολογία πρέπει να αποδείξει περισσότερα πριν πάρει μεγαλύτερο ρόλο.